HANGİ VİTAMİN, NE İŞE YARIYOR?

HER BİREYİN VİTAMİN GEREKSİNİMİ FARKLIDIR!

Hangi vitamin, ne işe yarıyor?

“Vitaminler ve mineraller, vücudun biyokimyasal işlevlerinin sürdürülmesini sağlarlar. Her bireyin vitamin gereksinimi farklıdır” diyen Beslenme ve Diyet Uzmanı Dyt. Zehra Akören vitaminlerin 2 grupta incelendiğini ekliyor ve vitaminlerin faydalarını anlatıyor.

Yağda eriyen vitaminler; A,D,E,K ve suda eriyen vitaminler; B ve C vitaminleridir. Yağda eriyen vitaminlerden A vitamini, hayvansal gıdalarda; karaciğer, süt, tereyağı, beta- karoten formu ise sadece yeşil sebzeler ve havuçta bulunur. A vitamini, deri hastalıkları, ülser, solunum zorluğu, adet öncesi gerginlik ve bazı kanser hastalıklarında kullanılabilir.

A vitamini

• Göz, saç ve cilt sağlığınızdan sorumludur.

• Gözünüzün kurumasını engeller.

• Hücre zarının dengesi üzerinde etkisi vardır.

• Beta- karoten formu, hücreye zarar veren serbest radikalleri uzaklaştırır.

A vitamini eksikliğinde, alkolik siroz, pankreas hastalığı, kistik fibroziste görülür. Yetişkin erkeklerin; 1000 mkgr, yetişkin kadınların ise; 800 mkgr A vitamini kullanmasını öneriyoruz. Aşırı tükettiğinizde, derinizin rengini sarıya çeviren ve A vitaminoz olarak adlandırılan bir zehirlenme oluşur.

D vitamini

D vitamini, vücudunuzun kalsiyum metabolizması için gereklidir ve vücudunuz bu ihtiyacını; güneş, balık yağı ve supplementlerden karşılayabilir. D vitamini eksikliğinde gençlerde; diz ağrısı, sık enfeksiyon, zayıf kaslar, zayıf büyüme, bacak ağrısı; yetişkinlerde ise; kemik ağrıları, kemiklerde kolay incinme, kalça kaslarında zayıflama ve sağırlık oluşur. D vitamini eksikliğinizi gidermek için, yağlı balıklar, yumurta, süt, tereyağı, margarin ve peynir tüketebilirsiniz. Az güneş görenlerin, yaşlıların, kuzey iklimde yaşayanların, sara ilacı alanların, kapalı giyinenlerin D vitamini ihtiyacı artar.

Bulunduğu yiyecekler: Yağlı balıklar, yumurta, süt, tereyağı, margarin ve peynir

D vitamininin yararları

• Yediğiniz besinlerden daha çok faydalanmanızı sağlar.

• Kemik sağlığınızı korur.

• Böbrek metabolizmanızı korur.

• Kemik iliğinizi olumlu etkiler.

• Kurşunun zehirli etkilerini yok eder.

Günlük D vitamini ihtiyacı 400 UB’dir. D vitamininin fazlası, kandaki kalsiyumu yükselttiğinden vücudunuzda zehirlenmeye yol açar. Bunun sonucunda da; uyuşukluk, sersemlik, karın ağrısı, susuzluk, kabızlık, iştahsızlık, yumuşak dokuda kireçlenme ve böbrek taşı oluşabilir.

E vitamini

E vitamini, özellikle genç insanlarda yükselen kolesterolü düşürür. Ayrıca adet öncesi gerginlikte, sıcak basmasında, orak hücreli anemi, talasemi gibi kan hastalıklarında ve diz eklemi iltihabında E vitamini önerilirken tromboz ve akciğer emboli riski olan hastalara antikuagülon ilaç alıyorsa, E vitamini önerilmez. E vitamini eksikliğinde belirgin bir rahatsızlık görülmemiştir. E vitamini; bitkisel sıvı yağlar, fındık, fıstık, yağlı tohumlar, soya ve yeşil salatada bulunur.

K vitamini

K vitamini ince bağırsaklarda, vücudun kendisi tarafından da üretilir ve kanı pıhtılaştırma özelliği vardır. Kilo başına 1 mkgr yeterlidir. Yeni doğan bebeklerin bağırsağında yeteri kadar bakteri olmadığından K vitamini gereksinimleri yetişkin insanlara oranla daha fazladır. Eksiliğinde kanamalı hastalıklar oluşabilir.

Suda eriyen vitaminler

Suda eriyen vitaminlerden enerji üretiminde görev alan B1 vitamini; sığır eti, kurubaklagiller, bezelye ve esmer prinçte bulunur. Aşırı kahve veya çay tüketmeniz, B1 vitamini eksikliğine neden olur. Bu da; ruhsal çöküntü yaşamanıza, belleğinizin zayıflamasına, ellerinizde ve ayaklarınızda uyuşmaya, ağrıya duyarlı hale gelmenize, kişilik bozukluğu yaşamanıza, geceleri terlemenize, nedensiz ateşlenmenize, karın ve göğüs ağrısı çekmenize neden olur.

B1 vitaminine…

• Çok miktarda alkol alanlar,

• Şeker hastaları, çok idrara çıkanlar,

• Diüretik, digoksin kullananlar,

• Kalp hastalığı geçirmiş olup iyileşmekte olanlar,

• Depresyon, anksiyete yaşayanlar,

Doğum kontrol hapı ve östrojen tedavisi alanlar,

• Karaciğer ve tiroid hastaları,

• Yaşlılar,

• Kanserliler,

• Gebelikte sık sık kusanlar,

daha çok ihtiyaç duyarlar. Günlük B1 vitamini gereksinimi: 10-15 mgr’dir.

B2 vitamini

B2 vitamini, karaciğerde bir çok enzimin oluşumunda rol oynar. Süt ve süt ürünleri, tahıllar, etler, yeşil yapraklı sebzelerde bulunur. B2 vitamininin eksikliğinde, metabolizmanızda bozukluk oluşur ve beraberinde B6 vitamini eksikliği de görülür. Süt ve süt ürünleri, tahıllar, etler, yeşil yapraklı sebzeler tüketerek bu eksikliğinizi giderebilirsiniz. Günde 1,2 mgr B2 vitamini tüketmeniz yeterlidir. Eksikliğinde; dudaklarınızda, dilinizde, ağrı, yanma, kuruma, çatlama, soyulma; yüz derinizde kırmızı, yağlı bir görünüm ve burnunuzun 2 yanında pullanma; gözlerinizde kaşınma, aşırı gözyaşı, ışıktan rahatsız olma hali ve ayaklarınızda yanma oluşur.

B2 vitaminine; ergenlik dönemindeki çocukların, gebe ve emziren bayanların, yaşlıların, gebeliği önleyici ilaç kullananların daha çok ihtiyacı vardır. Günlük B2 vitamini gereksinimi; 10-20 mgr’dir

B3 vitamini

Nikotinik asidin kolesterol metabolizması üzerinde özel bir etkisi vardır. B3 vitamini eksikliğiyle oluşan ve pellegra denen hastalığın başlıca belirtileri; deri iltihabı, ishal ve bilinç kaybıdır. Eksikliğinde görülebilecek diğer belirtiler ise, tedirginlik, baş ağrısı, bellek kaybı, sinirlilik, dilin görünümünde değişiklik, ishal ve mide asidi üretiminde azalma şeklinde kendini gösterir. B3 vitamini, sığır eti, süt, balık ve zarı alınmış tahıllarda bulunur. Günlük B3 vitamini gereksinimi 50- 100 mgr’dir. Fazla alındığında, depresyona ve şeker hastalarının durumunda bozulmaya neden olabilir. Alkoliklerin, büyüme çağındaki gençlerin, az protein alanların, troid bezi aşırı çalışanların, kanser ilaçları kullanan kişilerin, Crohn hastalarının, şizofreni olanların B3 vitaminine daha çok ihtiyacı vardır.

B5 vitamini

Yiyeceklerde bol miktarda bulunan B5 vitamininin en önemli kaynakları; “yumurta, zarı alınmamış tahıllar ve et“dir. B5 vitamini eksikliğinde; yorgunluk, baş ağrısı, karıncalanma, kas krampları, mide bulantısı, karında kramp oluşabilir.

B6 vitamini

B6 vitamini; iltihabi hastalıkların, deri hastalıklarının, bağışıklık sisteminin, kalp hastalıklarının korunmasında önemlidir. Magnezyum metabolizmasında rol alır. Sigara içenlerin, ilaç ve katkı maddesi kullananların, perkinson hastalarının, hormon tedavisi gören kadınların, şeker hastalığı olan gebelerin, mesane kanseri olanların B6 vitamini ihtiyacı daha fazladır. Eğer egzersiz yaparsanız, vücudunuz B6 vitamini kullanımını artırır. B6 vitamini; et, balık, yumurta sarısı, tam tahıllar, muz, avakado, fındık, fıstık, yeşil yapraklı sebzelerde bulunur. Günlük gereksinim, 2mgr’dir ve % 50 mgr’den fazla kullanımı önerilmez. Eksikliğinde; sinirlilik, tedirginlik, uykusuzluk, ağrılı dil, kilo kaybı, iştahsızlık ve anemi oluşabilir.

B12 vitamini

B12 vitamini; karaciğer, sakatat, et, balık, süt ve süt ürünleri, yumurta ve bira mayasında bulunur. Eksikliğinde; bitkinlik, nefes darlığı, deride solgunluk, ellerde, ayaklarda uyuşma ve karıncalanma, zihinde karışıklık, yürümede zorluk görülür. B12 vitaminine, pernisiyöz anemisi olanlar, vejeteryanlar, ameliyatla midesi alınanlar, ince bağırsak hastalığı olanlar, yorgunluktan yakınanlar, şeker hastalığı olanlar, yaşlılık demansı bulunanların daha çok ihtiyacı vardır.

Folik asit

Sinir sistemi işlevlerinde rol aynayan ve B grubu vitamini olan folik asit, B12 vitamini ile metabolize olur. Folik asit; karaciğer, yeşil yapraklı sebzeler, böbrek, yumurta ve kabuklu tahıllarda bulunur. Günlük folik asit gereksinimi; 400- 800 mkgr’dir. Folik asit, spina bifida denen omurga hastalığının önleyicisidir. Eksikliğinde; diliniz ağrılı ve kırmızı olur. Gebeler, emzikli anneler ve erken doğan bebekler folik aside daha çok ihtiyaç duyarlar.

Biotin

Kan şekerini regüle etmeye yardımcı ve saç sağlığı için önemli olan biotin; yumurta sarısı, et, süt ve süt ürünlerinde bulunur.

C vitamini

Bağ dokusu ve kemik sağlığını koruyan, yaraları iyileştiren, nabız ve tansiyon üzerinde olumlu etkisi olan, cildi gençleştiren, enfeksiyon riskini azaltan, yüksek kolesterole ve kansere iyi gelen C vitamini; turunçgiller, maydanoz, patates ve yeşil yapraklı sebzelerde bulunur. Günlük C vitamini ihtiyacı; 50 mgr’dir. Eğer böbrek taşınız varsa, yüksek dozda C vitamini almanız gerekir ancak bazı kan hastalıklarında bu oranda C vitamini önerilmez. Kan naklinden sonra oluşabilecek sarılıklarda da C vitamini kullanılmalıdır. Eksikliği; skorbüt denen diş eti hastalığına, depresyona, melankoli ve isteriye neden olabilir. 

  Yorum yazabilmek için lütfen üye girişi yapın
OKUYUCU YORUMLARI
Bu habere henüz yorum yapılmadı.
REKLAM
KOÇ 21 Mart - 20 Nisan Gökyüzü bugün, eş ya da sevgilinizden kaynaklanabilecek finansal sorunlar yüzünden yaşanabilecek pro devamı > BOĞA 21 Nisan - 21 Mayıs Bugün özel yaşamınızda eşinize verdiğiniz destek ve sevginin karşılığını alamadığınız düşüncesi ruhe devamı > İKİZLER 22 Mayıs - 21 Haziran Aşırı şüpheci ve gergin halleriniz ilişkileriniz üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir. Dikkatli davr devamı > YENGEÇ 22 Haziran - 22 Temmuz Bugün mistik yönünüzü geliştirme yönünde bir adım atabilirsiniz. Bu yönünüz yaradanın size armağanıd devamı > ASLAN 23 Temmuz - 23 Ağustos Bugün iş hayatınızda son derece aktif olmalı, tüm dikkatinizi işinize vererek hareket etmelisiniz. devamı > BAŞAK 24 Ağustos - 22 Eylül Dikkatli olun bugün, merhametiniz başınızı ağrıtabilir. Dikkatli davranın ve insanlarla ilişkinizi s devamı > TERAZİ 23 Eylül - 23 Ekim Bugün işinizle ilgili birlikte çalıştığınız kişilerle görüş ayrılıkları ve sıkıntılar yaşayabilirsin devamı > AKREP 24 Ekim - 22 Kasım Gökyüzü bugün ruhsal olarak kendinizi çok gergin yorgun ve bitkin hissedeceğinize işaret etmekte. Öz devamı > YAY 23 Kasım - 21 Aralık Bugün ortaklığı olan Yay'lar, harcamalar, çekler, kredi gibi konularda özellikle de ortaklaşa hareke devamı > OĞLAK 22 Aralık - 20 Ocak Gökyüzü bugün, bir hayli gergin ve öfkeli bir ruh halinde olup etrafınızdaki hemen herkesi kıracak d devamı > KOVA 21 Ocak - 18 Şubat Bugün işinizle alakalı konularda olabilecek yasal sıkıntılara karşılaşabilirsiniz. Birileri işlerini devamı > BALIK 19 Şubat - 20 Mart Uzun zamandır başkalarının sebep olduğu problemlerle uğraşıp kendinize yeteri kadar zaman ayıramadın devamı >
  • KOÇ
  • BOĞA
  • İKİZLER
  • YENGEÇ
  • ASLAN
  • BAŞAK
  • TERAZİ
  • AKREP
  • YAY
  • OĞLAK
  • KOVA
  • BALIK
REKLAM